Yavru köpek aşı takvimi (2026): hangi aşı, kaçıncı hafta?

Haftaya göre aşı takvimi

Yavru köpekte aşı serisi 6–8 haftalıkken başlar ve 16 haftalık olana dek 2–4 hafta arayla sürer. Aşağıdaki sıra Türkiye'deki yaygın uygulamayı özetler ve WSAVA 2024 rehberinden türetilmiştir; klinikler arasında 1–2 haftalık kaymalar olağandır. Köpeğinizin kendi tarihlerini yaşına, aşı geçmişine ve genel durumuna göre hekiminiz belirler.

• 6–8 hafta: 1. karma aşı. Gençlik hastalığı, parvovirüs ve adenovirüs bileşenleri temel aşılardır; ürüne göre leptospira da bulunabilir.
• 9–12 hafta: 2. karma aşı. Pansiyona, köpek eğitimine ya da kalabalık parklara gidecek yavrularda Bordetella aşısı bu dönemde eklenebilir.
• 12–16 hafta: 3. karma aşı ve kuduz aşısı. Kuduz için yasal alt sınır 3 aydır; serinin son karma dozu 16. haftada ya da sonrasında yapılır. Kuduzda ilk aşıdan 21 gün sonra pekiştirme dozu gerekip gerekmediği kullanılan ürüne bağlıdır.
• 26. hafta ya da 1 yaş: karma aşı için pekiştirme dozu.
• Erişkin dönem: kuduz, üretici farklı bir süre belirtmedikçe yılda bir; karma aşının aralığı ürün etiketine ve hekim kararına göre; Bordetella ve leptospira yapılıyorsa yılda bir.

Temel aşılar ve tekrarlanan dozların nedeni

Temel aşılar üç hastalığa karşıdır: gençlik hastalığı (distemper), parvovirüs ve adenovirüs. WSAVA 2024 bu üçünü, yaşam tarzından bağımsız olarak her köpeğe yapılması gereken aşılar sayar. Karma aşı adı, bu bileşenlerin tek enjeksiyonda birleştirilmesinden gelir; ürüne göre parainfluenza ve leptospira da eklenebilir. Kullanılan aşının içeriğini hekiminize sorabilirsiniz.

Yavru köpek ilk haftalarda annesinden aldığı antikorlarla korunur. Aynı antikorlar erken yapılan aşının etkisini de bastırabilir. Bu antikorların ne zaman düşeceği yavrudan yavruya değişir; tek doz bu nedenle yeterli sayılmaz. Rehbere göre dozlar aralıklı tekrarlanır ve sonuncusu 16 haftalıktan önce yapılmaz; aradaki doz sayısını hekiminiz yavrunun başlangıç yaşına göre ayarlar.

Seri bittikten sonra 26. haftada ya da sonrasında bir pekiştirme dozu önerilir; rehbere göre bunun için 12–16 ayı beklemek gerekmez. 20. haftadan itibaren antikor düzeyine bakan bir kan testiyle (titre testi) bağışıklığın oluşup oluşmadığı doğrulanabilir. Bu testin köpeğiniz için gerekip gerekmediğini hekiminiz belirler.

Kuduz aşısı: yasal alt sınır ve yıllık tekrar

Köpek sahibi, 3 aydan büyük köpeğini yılda bir kuduza karşı aşılatmakla yükümlüdür. Yükümlülüğün dayanağı 2012 tarihli Kuduz Yönetmeliği'nin 9. maddesidir (Resmî Gazete, 18 Ocak 2012, Sayı 28177). Yavru takviminde kuduz aşısı çoğunlukla 12–16 hafta arasında, üçüncü karma dozla birlikte yapılır; kesin günü hekiminiz yavrunun doğum tarihine göre söyler.

Yönetmeliğe göre ilk kuduz aşısından 21 gün sonra, üretici aksini belirtmedikçe, bir pekiştirme dozu yapılır (md. 9/1-a). Sonraki yıllarda, üretici farklı bir süre belirtmedikçe, aşı yılda bir tekrarlanır. Aşıyı yapan hekim, uygulamayı ve bir sonraki tarihi köpeğinizin pasaportuna işlemekle yükümlüdür (md. 9/3). Pekiştirme gününü kullanılan ürüne göre hekiminiz bildirir.

Türkiye'de kuduz hâlâ görülmektedir; WSAVA 2024 de kuduzun görüldüğü bölgelerde bu aşıyı temel aşı sayar. Aşılı olsa bile insan ya da hayvan ısıran bir köpek yönetmelik gereği 10 gün gözlem altına alınır (md. 12/1-e). Hayvan sahiplerinin kuduzla ilgili öteki yükümlülükleri Kuduz aşısı zorunlu mu? Türkiye'de kedi ve köpek için kurallar yazısında anlatılır. Isırık ya da şüpheli temas durumunda izlenecek adımları hekiminizden öğrenebilirsiniz.

Yaşam tarzına ve bölgeye göre eklenen aşılar

Aşağıdaki üç aşı her köpeğe yapılmaz; yaşam tarzı, bölge ve kullanılan ürün belirleyicidir. WSAVA 2024'e göre temel olmayan aşıların koruma süresi yaklaşık 1 yıldır. Köpeğinize hangisinin gerektiğine hekiminiz karar verir.

• Bordetella (köpek öksürüğü): başka köpeklerle sık bir araya gelen köpeklerde hekim önerebilir; yapılıyorsa yılda bir tekrarlanır.
• Leptospira: rehber, hastalığın görüldüğü bölgelerde bu aşıyı köpek için temel sayar; yılda bir tekrarlanır.
• Leishmania: tatarcıkla bulaşan bir hastalıktır. Ege ve Akdeniz gibi bölgelerde, tatarcık sezonu öncesinde hekim uygun görürse yapılır; aşının stokta olup olmadığı kliniğe göre değişir.

Aşıdan önce iç parazit ve kısa muayene

Her aşı randevusu kısa bir muayeneyle başlar; aşının o gün yapılıp yapılmayacağını hekiminiz bu muayeneye göre söyler. İç parazit uygulaması da aşı serisinden önce başlar ve seriyle birlikte sürer.

ESCCAP iç parazit şemasına göre yavru köpekte ilk uygulama 2 haftalıkken yapılır. Sütten kesimden 2 hafta sonrasına kadar 14 günde bir, ardından 6 aylık olana kadar ayda bir tekrarlanır. Emziren anne de yavruların ilk uygulamasıyla eş zamanlı tedavi edilir; ürünü ve dozu hekiminiz seçer.

Yavrunuzu aldığınızda önceki uygulamaların tarihini ve ürün adını yetiştiriciden ya da barınaktan isteyin; ilk muayenede dışkı bakısı planlanabilir. Pire ve kene koruması için ürün aralığı etikete bağlıdır. Pire, kene ve iç parazit takvimi için Yılda bir parazit ilacı yeter mi? Kedi ve köpekte iç ve dış parazit koruması yazısına bakabilirsiniz. Yavrunuza uygun ürünü ve aralığı hekiminiz belirler.

Aşılar bitmeden sosyalleşme

Yavru köpeğin aşı serisi tamamlanana kadar evden hiç çıkmaması gerekmez. Sosyalleşmenin kritik dönemi yaklaşık 3–14 haftadır; seri bitene kadar beklenirse bu dönemin büyük bölümü geçmiş olur. Amerikan Veteriner Hayvan Davranışı Derneği (AVSAB) tutum bildirgesi, kontrollü sosyalleşmenin tam aşılama beklenmeden başlamasını önerir.

AVSAB'a göre yavru, en az bir aşı dozundan 7 gün sonra ve ilk iç parazit uygulaması yapılmış olarak yavru sınıfına katılabilir. Bu çoğu yavruda 7–8 haftaya denk gelir. Yavrunuzun hangi ortama ne zaman çıkabileceğini, bölgedeki hastalık riskine göre hekiminiz belirler.

• Hekiminizle konuşabileceğiniz seçenekler: yavru sınıfı, aşılı ve tanıdık köpeklerle kısa buluşmalar, ev içinde farklı sesler ve insanlarla tanışma.
• Seri bitene kadar ertelenir: sokak köpekleriyle ve aşı durumu bilinmeyen köpeklerle temas.

Aşı kaydı ve erişkin dönemde tekrar

Aşıdan sonra nelerin olağan sayıldığını ve hangi belirtide kliniği aramanız gerektiğini hekiminiz randevuda anlatır. Banyo ve oyun gibi günlük konuları da o gün sorabilirsiniz.

Uygulanan aşının etiketi ve bir sonraki tarih aşı karnesine işlenir. Mikroçipi olmayan yavruda mikroçip ve kimlik kaydı aynı dönemde planlanır; mikroçip için Mikroçip Uygulaması sayfasına bakabilirsiniz. Yönetmelik, yavruların doğumdan sonra en geç 6 ay içinde kaydedilmesini ister (Kimliklendirme Yönetmeliği, 2018, md. 9/3). Kayıt adımlarını Kedi ve köpeklerde mikroçip zorunluluğu: son tarih geçti, şimdi ne olacak? yazısında bulabilirsiniz.

Erişkin köpekte kuduz aşısı yönetmelik gereği yılda bir tekrarlanır. Temel karma aşının tekrar aralığı ise ürün etiketine ve hekim kararına bağlıdır; WSAVA 2024, temel aşıların 3 yılda birden sık tekrarlanmamasını önerir. Bordetella ve leptospira aşıları yapılıyorsa yılda bir tekrarlanır.

Yıllık aşı randevusu aynı zamanda bir sağlık kontrolüdür; rehber de bu randevuya “yıllık sağlık kontrolü” denmesini önerir. Aşı randevusunda hekim genel muayeneyi de yapar; ayrıntıları Aşılama sayfasında bulabilirsiniz. Köpeğinize hangi aşının ne zaman yapılacağını yaşına, sağlık durumuna ve yaşam koşullarına göre hekiminiz belirler.

Bu yazı genel bilgi verir; tanı ve tedavi yerine geçmez. Dostunuza özel programı veteriner hekiminiz muayenede belirler.

Kaynaklar

1. WSAVA 2024 Köpek ve Kedi Aşılama Rehberi
2. Kuduz Hastalığından Korunma ve Kuduz Hastalığı ile Mücadele Yönetmeliği (RG 18.01.2012, Sayı 28177) md. 9 ve 12
3. AVSAB Yavru Köpek Sosyalleşmesi Tutum Bildirgesi
4. ESCCAP Köpeklerde Bireysel İç Parazit Uygulama Şeması
5. Kedi, Köpek ve Gelinciklerin Kimliklendirilmesi ve Kayıt Altına Alınmasına Dair Yönetmelik (RG 26.02.2018, Sayı 30344) md. 9